অনাগত কেইটামান সপ্তাহ ধৰি যদিহে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বজাৰত খাৰুৱা তেলৰ মূল্য নিম্নগামী হৈ থাকে, তেন্তে চৰকাৰে দেশত পেট্ৰ’ল আৰু ডিজেলৰ মূল্য কৰ্তন কৰিব পাৰে। নতুন দিল্লীত আয়োজিত এক সংবাদ মেলত এই আশাপ্ৰদ ইংগিত প্ৰদান কৰিছে কেন্দ্ৰীয় পেট্ৰ’লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰী হৰদীপ সিং পুৰীয়ে।
তৈল প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ লোকচান আৰু বৰ্তমানৰ স্থিতি
মন্ত্ৰী পুৰীয়ে সদৰী কৰা অনুসৰি, মধ্যপ্ৰাচ্যত আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (US) আৰু ইৰাণৰ মাজত সৃষ্টি হোৱা যুদ্ধসদৃশ পৰিস্থিতিৰ বাবে তেল বিপণন কোম্পানীসমূহ (OMCs) তীব্ৰ লোকচানৰ সন্মুখীন হৈছিল। বিগত ৩০ জুনলৈকে পেট্ৰ’ল, ডিজেল আৰু এল পি জি (LPG) বিক্ৰী কৰি তৈল কোম্পানীসমূহে মুঠ ৭৪,৭৮১ কোটি টকাৰ লোকচান ভৰিবলগীয়া হৈছে।
যদিও বৰ্তমান আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বজাৰত খাৰুৱা তেলৰ দাম কিছু কমিছে, তথাপিও তৈল কোম্পানীসমূহে এতিয়াও লোকচানৰ বোজা বহিবলগীয়া হৈছে। ইয়াৰ কাৰণ হ’ল— বৰ্তমান কোম্পানীসমূহে পশ্চিম এছিয়াৰ সংকট চৰম পৰ্যায়ত থকাৰ সময়ত উচ্চ দৰত ক্ৰয় কৰা খাৰুৱা তেলহে পৰিশোধন কৰি আছে। যাৰ বাবে বৰ্তমানলৈকে ভাৰতত পেট্ৰ’ল আৰু ডিজেলৰ মূল্য অপৰিৱৰ্তিত হৈ আছে।
বৃদ্ধি পাব দেশৰ তেল পৰিশোধন ক্ষমতা
বিভাগীয় পৰ্যালোচনাৰ প্ৰসংগ উত্থাপন কৰি মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয়, “বিগত দিনত মই মন্ত্ৰালয় আৰু ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ মূলধনী ব্যয়ৰ পৰ্যালোচনা কৰিছোঁ। বৰ্তমান আমাৰ কেইবাটাও শোধনাগাৰ প্ৰকল্প উন্নত পৰ্যায়ত আছে। আগন্তুক ৬ ৰ পৰা ১২ মাহৰ ভিতৰত এইসমূহ কাৰ্যক্ষম হৈ উঠিব, যাৰ ফলত আমাৰ বাৰ্ষিক তেল পৰিশোধন ক্ষমতা ৩০০ নিযুত মেট্ৰিক টনলৈ বৃদ্ধি পাব। এয়া নিশ্চিতভাৱে এক উল্লেখযোগ্য সফলতা।”
তেওঁ লগতে কয় যে যোৱা মাৰ্চ, এপ্ৰিল, মে’ আৰু জুন মাহত চৰম সংকট থকাৰ পিছতো দেশত ইন্ধনৰ কোনো নাটনি হোৱা নাছিল আৰু গ্ৰাহকে দীঘলীয়া শাৰী পাতিবলগীয়া হোৱা নাছিল।
যোগান ব্যৱস্থা স্বাভাৱিক হোৱাৰ পথত
উল্লেখ্য যে, চলিত বৰ্ষত আমেৰিকা আৰু ইৰাণৰ সংঘাতৰ বাবে বিশ্বৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ জলপথ ‘ষ্ট্ৰেইট অৱ হৰমুজ’ (Strait of Hormuz) বন্ধ হৈ পৰিছিল, যাৰ বাবে বিশ্বজুৰি ইন্ধনৰ যোগান ব্যৱস্থা ব্যাহত হৈছিল। কাৰণ বিশ্বৰ প্ৰায় এক পঞ্চমাংশ খাৰুৱা তেল এই পথেৰেই পৰিবহন কৰা হয়। ভাৰতে সদায় এই যোগান শৃংখল সুস্থিৰ ৰখাৰ পক্ষত মত প্ৰকাশ কৰি আহিছে।
শেহতীয়াকৈ আমেৰিকা আৰু ইৰাণৰ মাজত এক শান্তি চুক্তি স্বাক্ষৰিত হোৱাৰ পিছত পৰিস্থিতিৰ উন্নতি ঘটিছে আৰু গোলকীয় বজাৰত ক্ৰুড অইলৰ দাম হ্ৰাস পাইছে। পৰিস্থিতি নিয়ন্ত্ৰণলৈ অহাৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে এক পৰ্যালোচনা বৈঠকৰ অন্তত যোৱা ১ জুলাইৰ পৰা পেট্ৰ’ল আৰু ডিজেলৰ বিক্ৰী তথা বিতৰণৰ ওপৰত থকা সাময়িক বাধা-নিষেধসমূহো প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। চৰকাৰৰ তৰফৰ পৰা জনোৱা হৈছে যে এই সাময়িক পদক্ষেপসমূহে সংকটৰ সময়ত গ্ৰাহকৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত কৰিছিল আৰু এতিয়া যোগান ব্যৱস্থা সম্পূৰ্ণ স্বাভাৱিক হৈ পৰিছে।
